VII Bienal Internacional de Arte Textil Contemporáneo

Program nauczania Alicji jest bardzo szeroki pod względem ilości i jakości przekazywanych przez nią treści. Haber jest wykształconym historykiem sztuki, nauczycielem, krytykiem i kuratorem wystaw, absolwentką Artigas Teachers Institute oraz amerykańskiego Uniwersytetu w Illinois, a także dyrektorką MUVA Virtual Museum of Arts w El País (od 1996 roku). Wszystko to osiągnęła dzięki stypendiom i podróżom studyjnym po Europie i Stanach Zjednoczonych.

Dzięki zaangażowaniu Alicji udało się zbudować dwa wirtualne budynki (coś niezwykle rzadkiego w świecie internetowych muzeów), które w sumie zdobyły ponad 60 międzynarodowych nagród.

Alicja jest także gościem międzynarodowych konferencji i badań w ramach stypendiów Fulbrighta, Fundacji Rockefellera i Getty Granta. Jest autorką niezliczonych książek, monografii i katalogów dla uniwersytetów, muzeów i fundacji na poziomie międzynarodowym. Na poziomie lokalnym, wydaje liczne publikacje edukacyjne.

Alicja, jako krytyk, ma często odmienne zdanie o dziełach, które święcą triumfy w środowiskach artystycznych. Bywa, że podważa status quo ograniczonej mentalności twórców. Jest pionierem w różnych obszarach: korzystania z Internetu jako treści przekazów, wpływa na poziom i skalę prezentowanych prac. Nieprzerwalnie eksploruje świat, by szukać niedocenianych twórców. W obszarze jej zainteresowań leżą m.in.: Brazylia, Polska, RPA, Urugwaj czy Francja. Poszukiwania Haber pokazuja zróżnicowanie technik tkackich w różnych zakątkach świata. Uświadamia, że każdy kraj posiada inne koncepcje tekstylne, odkrywając nowe ścieżki przemysłowe, cyfrowe lub kombinacyjne. Urugwaj nie jest na radarze międzynarodowych kolekcjonerów.

Z czego żyją artyści? Czy mają inne zawody i w wolnym czasie poświęcają się sztuce? 

Alicja: Są zwykle nauczycielami sztuki lub podobnych dyscyplin w różnych dziedzinach.

Margaret White (Uruguay) “Hoy te pertenece , mañana no”

Co jest potrzebne, aby pojawić się w międzynarodowej panoramie artystów? Co trzeba zrobić, by zaistnieć poza granicami swojego kraju?

Wydaje mi się, że kluczem do sukcesu jest jakość dzieła. Oczywiście niezbędne są instytucje lub firmy, które stawiają na sztukę urugwajską jako czynnik rozprzestrzeniający wartości i tradycję naszych twórców. Na przykład w Brazylii – przynajmniej do niedawna – było kilku silnych sponsorów, którzy obstawiali dyfuzję kulturową w ogóle, a w szczególności sztukę i pozwalali wyjść na świat z wartościowymi propozycjami, które promowali na rynku międzynarodowym.

Ci, którzy osiągną sukces lub przekroczą ten próg na poziomie lokalnym, zwykle robią to dzięki bardzo precyzyjnie nastawionym public relations lub dzięki temu, że generują równoległe międzynarodowe interesy.

Monique Lehman (Polonia) “Bosque lluvioso”Ursula Gerber Senger (Suiza) “Unidad en diversidad”Beatriz Oggero (Uruguay) “Fuego) María Ortega / España (Exploración Interior: “Self portrait”)Beatriz Schaaf Giesser (Alemania/Uruguay) “Lo obvio y lo escondido” Obra realizada con hilo de sutura de 4 piezas conformando dos pulmones.

Czy w Urugwaju są wielcy kolekcjonerzy dzieł sztuki?

Niestety wielkich mistrzów już z nami nie ma. Moim zdaniem znawcami sztuki byli: Torres García, Gurvich, Figari, Sáez i Cuneo. Obecnie, w naszym kraju jest niewielu nabywców sztuki współczesnej. Ich przedstawicielem jest Engelman Ost Foundation. Ogólnie rzecz biorąc, sztuka jest dziś zarezerwowana dla nielicznych.

Olga Bettas (Uruguay) “Dicotomías sensibles”

Czy byłaś kiedyś właścicielem galerii lub pośrednikiem?

Pracuję jako konsultant, nie sprzedaję prac. Proponuję za to listę artystów i oferuję swoją usługę po ustalonej cenie. Według mnie pośrednictwo w transakcjach stanowiłoby konflikt interesów.

W domu Alicji Haber sztuka pochłania większość przestrzeni?

Tak, ale nie są to klasyczne dzieła w sensie najbardziej poszukiwanych trendów na rynku. Interesują mnie mniej znani artyści.

Cristina Colichón (Perú) “Mi vida como un tejido”Ana Belén Cantoni (Colombia) “Movimientos desbordados”Eva Eva Soban (Brasil) “Mitos vacíos”Manuel Ameztoy (Argentina) Sin Título Claudia Anselmi (Uruguay) “Monocromo”Kari Steighaug (Noruega) “Area Protegida) Ana Belén Cantoni (Colombia) “Movimiento desbordado”Caroline Bartlett (Gran Bretaña) “Pulso” Alvaro Diego Gómez Campusano (Venezuela) “Navío de acero” Isabel Cisneros (Venezuela) “Grafito”Fiona Kirkwood (Sudáfrica) “Incepciones” Una alegoría a los bancos de semillas óvulos y esperma que asegurarían la supervivencia de la humanidad y plantas.Alejandra González Soca (Uruguay) “Deriva de una topografía olvidada” Son fragmentos de vestidos de novia embalados cual supermercado.Brigitte Amarger (Francia) “Código QR, tatuaje” Karina Maddonni  (Argentina) “Hostilidad”Dora Hara, (Polonia): “Espacios en 5 dimensiones”
Instalación: “Resonancias” por La Rueca (En explanada exterior)  Espacio de Investigación de Arte Textil de Córdoba – Argentina
Participantes: Colectivo La Rueca, Nicolás Marguerit, Alina Psenda

Jak zorganizowano VII Międzynarodowe Biennale Współczesnej Tekstyliów?

Organizacja WTA została stworzona w 1997 roku przez kolumbijską artystkę tekstylną Pilar Tobón, która postanowiła uczcić 20-lecie WTA w Montevideo. Organizując tegoroczną edycję, najpierw zrobiliśmy rozeznanie, jacy ludzie powinni mieć pieczę nad tym wielkim wydarzeniem. Zaczęliśmy od argentyńskiej autorki Laury Ferrando, wiceprezesa WTA. Bardzo ważna była też akceptacja Enrique Aguerre, dyrektora Narodowego Muzeum Sztuk Wizualnych, za zgodą którego chcieliśmy tam otworzyć Biennale. Potem udało nam się pozyska sponsorów (MEC, gmina Montevideo i Ministerstwo Turystyki). Następnie udzielono nam zgody na wykorzystanie powierzchni w Montevideo (swoje sale udostępniły m.in.: Subte Exhibition Center, Solís Theatre, CCE, Cabildo, Cultural Center of Mexico, Wydział Architektury, Passionary i Fundacja Atchugarry).

Wielkim wyzwaniem była dla nas logistyka odbioru i przekazywania prac. Nad zawieszaniem instalacji czuwał Nicolas Infanzon. Nieoceniona pracę w tym obszarze wykonał także artysta i architekt, Álvaro Gelaberto. Podczas przygotowań poznawaliśmy się nawzajem, dokonywaliśmy rzeczy niemożliwych do wykonania (w ostatniej chwili kupowaliśmy nawet żelazko parowe!).

W dniu inauguracji zaprosiliśmy niemal wszystkich artystów i prawie czterystu autorów biorących udział w konkursie, którzy przybyli do nas aż z czterdziestu krajów.

Jakie prace zaprezentowano na Binnalach w Urugwaju?

Były to przede wszystkim piękne prace robiące wrażenie na odbiorcach. Jedne były wielkie, inne bardziej minimalistyczne i konceptualne. Wszystkie je łączył wysoki stopień eksperymentowania poprzez nakładanie różnych technik na tym samym nośniku.

W ramach VII Biennale WTA zostały zaprezentowane cztery wystawy międzynarodowe oraz wystawa zaproszonych gości.  Te pierwsze zaprezentowaliśmy w Teatrze Solís oraz w Centrum Wystawowym SUBTE. Dzieła gości pokazano w Narodowym Muzeum Sztuk Wizualnych – MNAV.

Artyści biorący udział w naszych Biennalach zostali wybrani przez międzynarodowe jury. Moją uwagę przykuli m.in.: Margaret Whyte, Olga Bettas, Alejandra Gonzalez Soca, Claudia Anselmi, i Beatriz Oggero.

Wszyscy uczestnicy wydarzenia brali udział w różnych konferencjach, warsztatach oraz wystawach w ważnych miejscach, takich jak: Cabildo de Montevideo, Muzeum Sztuki Przedkolumbijskiej i Rdzennej – MAPI, Centrum Kultury Meksyku itp.

Polska wersja na podstawie wywiadu prowadzonego przezY GABRIELA PALLARES